Almanya'da istihbarat reformu Bundestag'dan geçti: BND yurt dışında düşman sunucularını devre dışı bırakabilecek

Almanya Federal Meclisi (Bundestag), 13 Kasım Cuma günü ülkenin istihbarat yasalarını baştan yazan tasarıyı kabul etti. The Record'un aktardığına göre oylama 308 kabul, 190 ret ve 71 çekimser oyla sonuçlandı. Yayın, düzenlemeyi savaş sonrası dönemin en kapsamlı istihbarat reformu olarak tanımlıyor.

Tasarı, dış istihbarat servisi BND ile anayasayı koruma görevini yürüten iç istihbarat servisi BfV'nin yetkilerini değiştiriyor. Hükümet gerekçe olarak hızla değişen tehdit ortamını gösteriyor. Almanya geçen yıl aralık ayında, hava trafik kontrol kurumuna yönelik bir siber saldırıyı APT28'e atfederek Rusya büyükelçisini Dışişleri Bakanlığı'na çağırmıştı.

Hangi servis ne yapabilecek?

• BND: Yurt dışındaki tehditleri yalnızca raporlamak yerine onlara karşı harekete geçebilecek. Haberde örnek olarak devlet destekli threat actor'ların işlettiği sunucuların devre dışı bırakılması, drone fabrikalarının ya da kimyasal silah laboratuvarlarının sabote edilmesi sayılıyor. Toplu gözetimden elde edilen metadata 12 ay yerine 13 ay saklanabilecek.
• BfV: Almanya içinde daha dar bir örtülü yetki listesi alıyor; veri trafiğini engellemek ya da yönlendirmek bunlar arasında. Kişilere karşı güç kullanamıyor; bu yetki kolluğun elinde kalıyor.
• İki servis birlikte: Büyük veri kümelerini AI ile analiz etmek ve görüntüleri internette bulunan materyalle biyometrik olarak eşleştirmek için yasal dayanak kazanıyor. Ayrıca telekom sağlayıcılarına, ileride gerek duyacaklarını öngördükleri trafik verisini "dondurma" talimatı verebilecekler; veri, yasal erişim koşulları oluşana kadar korunuyor.

Sınırlar ve denetim

Tasarı, bir kişinin hayatını ya da beden bütünlüğünü tehlikeye atmayı amaçlayan önlemleri yasaklıyor. Hack operasyonları ve Almanya içindeki aktif önlemler, denetim organı olan Bağımsız Kontrol Kurulu'nun ön onayına bağlı; kurulun mahkeme benzeri heyeti 6 üyeden 12 üyeye çıkarıldı.

Komisyon aşamasında eklenen değişikliklerle Almanların chatbot'lara ve arama motorlarına yazdıkları mesaj ve sorgular, kişiler arası iletişimle aynı korumaya alındı. Hekimler ve sağlık çalışanları için korumalar güçlendirildi; habere göre gazeteciler ve avukatlar için güvenceler daha zayıf kaldı.

Tartışma

İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt mecliste düzenlemeyi "yüzyılın reformu" olarak nitelendirdi ve servislerin Avrupalı ortaklarla eşit seviyeye geleceğini söyledi. Başbakanlık adına konuşan Nina Warken, BND'nin "başka kimsenin yapamadığı" durumlarda, örneğin kritik altyapı şirketlerinden veri çalan devlet bağlantılı bir grubun sunucularını kapatmak için devreye girmesi gerektiğini savundu.

En çok tartışılan madde, BfV'nin eyalet istihbarat birimleriyle bilgi paylaşımını kısıtlayabilmesi oldu. AfD milletvekili Christian Wirth bu hükmü "Lex AfD" diye adlandırarak eleştirdi. Kaynak haberde tasarının Bundesrat süreci ve yürürlük tarihi hakkında bilgi yer almıyor.

Neden önemli?

Avrupa'da "aktif siber savunma" tartışması yıllardır sürüyor: bir devlet, kendisine saldıran altyapıyı yurt dışında kapatabilir mi, kapatırsa kim denetler? Almanya bu soruya yasal çerçeveyle ve ön onay şartıyla cevap veren ülkeler arasına giriyor. Almanya'da faaliyet gösteren ya da Alman telekom altyapısını kullanan kurumlar için trafik verisi dondurma talimatı yeni bir uyum başlığı anlamına geliyor.